Philip W. “Phil” Morrell, 1940’lı yıllarda aktif olan Amerikalı bir radyo amatörüydü. Sırasıyla W3SO, W0JOJ, ve W0SO çağrı işaretini kullanan Morrell, aynı zamanda dönemin önemli Amerikan havayolu şirketlerinden TWA (Transcontinental & Western Air) bünyesinde telsiz operatörü olarak görev yapıyordu. Uluslararası uçuşlarda çalışan Morrell’in Avrupa ve farklı kıtalar arasında görev yaptığı dönem kaynaklarında görülmektedir.
QSL Müzemizde yer alan 26 Nisan 1947 tarihli W0SO QSL kartı, Morrell’in havacılık ile amatör telsiz faaliyetlerinin kesiştiği dikkat çekici belgelerden biridir. Kartın “Remarks” açıklama bölümünde yer alan “TNX QSO AM” ifadesindeki AM, Air Mobile anlamına gelmekte ve görüşmenin uçak havadayken gerçekleştirildiğini göstermektedir. Kartın üzerinde ayrıca Ankara damgalı Türkiye pulları ve dönemin posta kültürünü yansıtan bir Kızılay yardım pulu bulunmaktadır.
Morrell’in Türkiye ile ilişkisi yalnızca bu QSL kartıyla sınırlı değildir. Aralık 1947 tarihli QST dergisinde, “W0SO planted the DX bug in Ankara” ifadesi kullanılarak Morrell’in Ankara’daki DX ve amatör telsiz faaliyetlerinin gelişmesinde etkili olduğu belirtilmektedir. Aynı dönemde Ankara’dan TA3SO çağrı işaretiyle faaliyet gösteren bir başka önemli isim ortaya çıkmaktadır: Mehmet Aritay.
Dönem kaynaklarında “TA3SO, M. Aritay, Devlet Hava Yolları, Ankara, Turkey” şeklinde geçen kayıt, TA3SO çağrı işaretinin Mehmet Aritay’a ait olduğunu göstermektedir. Aritay, Devlet Hava Yolları bünyesinde radyo haberleşme alanında görev yapan bir havacılık çalışanı ve aynı zamanda aktif bir radyo amatörüydü. Daha sonraki Amerikan sivil havacılık kayıtlarında da Mehmet Aritay’ın Türkiye’den gelen bir havacılık telsiz haberleşme uzmanı ve TA3SO çağrı işaretli amatör olarak adı geçmektedir.
Philip Morrell ile Mehmet Aritay’ın yollarının Ankara’da kesişmiş olması, iki kişinin mesleki geçmişleri düşünüldüğünde özellikle dikkat çekicidir. Morrell TWA’da, Aritay ise Devlet Hava Yolları’nda telsiz haberleşmesi alanında çalışıyordu. QST’nin Morrell’in Ankara’da “DX merakını aşıladığı” yönündeki ifadesi de W0SO ile TA3SO arasındaki ilişkinin amatör telsiz faaliyetlerinin ötesinde, dönemin havacılık ve haberleşme dünyasıyla bağlantılı olduğunu düşündürmektedir.
TA3SO’nun fiziksel QSL kartlarının bulunduğu da dönem kayıtlarıyla doğrulanmaktadır. 1948 yılı başındaki CQ Amateur Radio dergisinde TA3SO’nun Ankara’da yaptığı QSO’lar için kartlarını bastırdığı ve kartların postalanmasında eşinin yardımcı olduğu belirtilmektedir. Günümüze ulaşan 1947 tarihli TA3SO QSL kartının bir örneği de HamGallery arşivinde bulunmaktadır.
Günümüze ulaşan 1947 tarihli TA3SO QSL kartının bir örneği de HamGallery arşivinde bulunmaktadır. Kartın arka yüzü paylaşılmamıştır. Müzemizde bulunmamaktadır.
W0SO Philip, TA3SO Mehmet adına QSL menajerliğini üstlenmiştir. Short Wave Listener dergisi 1947 yılı Kasım ayı sayısında QSL menajeri olduğunu duyurmuştur. QSL kartları ise TWA tarafından bastırılan posta kartları üzerine baskı yapılarak kullanılmıştır. Aşağıdaki görsellerde örnek bir posta kartı eklenmiştir.
W0SO Philip Morrell ve TA3SO Mehmet Aritay’ın hikâyesi, 1940’lı yıllarda amatör telsiz ile sivil havacılığın ne kadar iç içe olduğunu gösteren güzel örneklerden biridir. Ankara’da kesişen bu iki radyo amatörünün izleri, bugün hem eski QSL kartlarında hem de dönemin QST ve CQ gibi amatör telsiz yayınlarında yaşamaya devam etmektedir.